استان همدان با 19493 كيلومتر مربع مساحت در غرب ايران بين 33 درجه و 59 دقيقه تا 35 درجه و 48 دقيقه عرض شمالي و 47 درجه و 34 دقيقه تا 49 درجه و 36 دقيقه طول شرقي از نصف النهارگرينويچ قرار است

اين استان از شمال به استان زنجان ، ازجنوب استان لرستان ، از مشرق به استان مركزي و از مغرب به استان كرمانشاه و قسمتي از استان كردستان محدود است

بر اساس نتايج سرشماري عمومي نفوس و مسكن 1375 ، كل جمعيت استان 1677957 نفر مي باشد كه از اين عده 849223 نفر مرد بوده است كه 412190 نفر از آنان در مناطق شهري و 436936 نفر در مناطق روستايي سكونت داشته اند و 97 نفر بقيه نيز غير ساكن بوده اند

از كل جمعيت استان ، 828734 نفر زن مي باشند كه 398450 نفر در مناطق شهري و 430179 نفر در مناطق روستايي سكونت داشته و 105 نفر بقيه نيز غير ساكن بوده اند

بر اساس آخرين تقسيمات جغرافيايي سال 1375 ، اين استان شامل 8 شهرستان ، 18 شهر ، 18 بخش و 68 دهستان مي باشد و مركز آن شهر همدان است

استان همدان منطقه أي است كوهستاني كه بيشتر كوههاي آن از تخت سنگهاي خارايي تشكيل يافته و جزء رشته كوههاي غربي و مركزي ايران مي باشد جهت آنها نيز مانند كوههاي مركزي از شمال غربي به جنوب شرقي مي باشد اين ارتفاعات بيشتر ايام سال مستورازبرف و يخ بوده و سرچشمه رود خانه ها و چشمه سارهاي فراوان ميباشد

مهمترين ارتفاعات اين استان عبارتند از

سلسله جبال الونددر جنوب شهرستان همدان كه خط الراس آن حد طبيعي بين اين شهرستان و شهرستان تويسركان مي باشد دو رود خانه مهم كرخه و قره چاي نيز از كوه الوند سرچشمه مي گيرند

درشمال شهرستان كبودرآهنگ گوههاي ارمني و قره داغ وجود دارد كه ارتفاع بلندترين قلل آنها به ترتيب 2005 و 2365 متر مي باشد

درشمال شرقي شهرستان همدان سلسله جبال خرقان واقع شده است كه خط الراس آن حد طبيعي بين همدان و قزوين است از مهمترين گردنه هاي اين سلسله ، گردنه آوج به ارتفاع 3013 متر از سطح دريا است

كوه وفس در شرق شهرستان همدان قرار دارد كه ارتفاع بلندترين قله آن از سطح دريا 2450 متر است

امتداد سلسله جبال الوند از شمال شهرستان ملاير نيز مي گذرد و به سلسله جبال راسوند اراك مي پيونددجهت اين رشته كوه از شمال غربي به جنوب شرقي است دو رشته فرعي از كوه مذكور بنام كوه گرمه به ارتفاع 2206 مترو كوه سرده به ارتفاع 2777 متر تا شمال و مشرق شهرستان كشيده شده است

كوه لشكر از مرتفع ترين كوههاي شهرستان ملاير محسوب مي شود كه ارتفاع آن 2928 مي باشد

در شمال غربي شهرستان ملاير يك رشته كوه از سلسله جبال الوند بطرف جنوب غربي كشيده شده كه به سياه كوه شهرستان نهاوند متصل مي گردد اين رشته حد طبيعي بين شهرستان ملاير و شهرستان تويسركان مي باشد

كوه سفيد در جنوب غربي شهرستان ملاير واقع شده است و خط الراس آن حد طبيعي بين شهرستان ملاير و شهرستان نهاوند است بلندترين قله آن 2475 متراز سطح دريا ارتفاع دارد

كوه يزدجرد در جنوب شهرستان ملاير واقع و ارتفاع بلندترين قله آن 2487 متر است

كوه بياتان به ارتفاع 2580 متر در جنوب شرقي شهرستان ملاير واقع شده است

دو سلسله كوه نيز در شمال و جنوب شهرستان نهاوند كشيده شده است

سلسله جبال الوند نيز از شمال غربي شهرستان تويرسكان مي گذرد و رشته هاي فرعي آن از هر قسمت ، شهرستان مذكور را در بر مي گيردمرتفع ترين قله الوند بين شهرستان همدان و شهرستان تويسركان واقع شده كه ارتفاع آن از سطح دريا به 35 74 متر مي رسد

رود خانه ها

در استان همدان رودخانه و چشمه سازهاي فراواني وجود دارد كه مهمترين آنها عبارتنداز

سيمينه رود ، رود خانه قوريچاي،رود هاي كوچك ايوك ، ارزانفودوسيمين ابرو،رودخانه دمق و ايده لو،رودخانه وفرجين ، رود خانه دره مراد بيك، رودخانه سيمين، رود خانه عباس آباد،رود خانه خاكو، رودخانه ، رودخانه گردنه اسدآباد، رود خانه همه كسي، رودخانه در جزين ، رود خانههاي شهرستان اسدآباد ، رود خانه حرم آباد، رود خانه گاماسياب، رود خانه ملاير، خرم رود ،كرزان رود از علياي دره گشاني